هيپنوتيزم


در برخي از محافل وقتي صحبت از هيپنوتيزم مي‌شود، گروهيبه‌گونه‌اي برخورد مي‌كنند، گويي هيپنوتيزم كاري خارق‌العاده و جادويي است و برخيبا موضع‌گيري‌هاي شديد در برابر آن جبهه مي‌گيرند. اين در حالي‌ است كه هيپنوتيزمنه معجزه است و نه عملي عجيب، هيپنوتيزم حتي خواب هم نيست و اگر شما نخواهيد هيچ‌كسقادر به هيپنوتيزم كردن شما نخواهد بود.

وقتي هيپنوتيزم به‌دنيا آمد
هيپنوتيزماز ابتداي خلقت بشر وجود داشته‌است، از زماني كه انسان‌ها مسحور تماشاي طبيعت زيبامي‌شدند و از تاريخي كه گوش خود را به زمزمه رودها در بستر زمين مي‌سپردند اما شايدنخستين كسي كه اين نيروي ارزشمند را شناخت مسمر بود. فرانتس آنتوان مسمر، پزشكياتريشي بود كه در قرن 19 ميلادي مي‌زيست، او اولين كسي بود كه با استفاده از نيرويمغناطيس اقدام به درمان بيماران كرد. اگرچه بعدها او را شياد ناميدند و مسمرسال‌هاي واپسين عمر خود را در گمنامي و فقر گذراند، اما در طي سال‌ها و قرن‌ها راهاو ادامه يافت و پيشرفت‌ها و تغييرات بسياري كرد، تا جايي كه امروزه استفاده‌هايفراواني از هيپنوتيزم در پزشكي مي‌شود.

هيپنوتيزم چيست؟
چشم‌هايت راببند، بههيچ فكر نكن، ذهنت را متمركز كن روي يك نقطه، روي يك صدا، روي يك...
نگاهت رامتمركز كن روي حركت چپ به راست و راست به چپ پاندول، به هيچ چيز فكر نكن، جز دنبالكردن اين حركت، حالا چشم‌هايت را آرام ببند و...
موارد بالا تقريبا مصداق‌هايآشنايي در هيپنوتيزم براي بيشتر ما هستند، اما هيپنوتيزم در اين موارد خلاصهنمي‌شود. وقتي شما غرق در تماشاي يك فيلم جذاب هستيد، با هنرپيشه‌هاي آن همدرديمي‌كنيد، با آن ها گريه مي‌كنيد و مي‌خنديد، به محيط اطرافتان توجهي نداريد و حتيحرف‌هاي اطرافيانتان را نمي‌شنويد، به‌نوعي هيپنوتيزم شده‌ايد كه به آن «هيپنوتيزمخود به خود» مي‌گويند.
زماني‌كه شما خودتان را هيپنوتيزم مي‌كنيد به آنخودهيپنوتيزم مي‌گويند و زماني كه فرد ديگري شما را هيپنوتيزم مي‌كند به آندگر‌هيپنوتيزم گفته‌مي‌شود.
به‌عقيده صاحب‌نظران، هيپنوتيزم داراي سه فاكتوراصلي است؛ اول جذبه يا تمركز مانند وقتي شما جذب فيلم مي‌شويد. دوم انفكاك يا تجزيهمانند زماني‌كه در حال تماشاي فيلمي حتي حرف‌هاي اطرافيانتان را نمي‌شنويد و سومافزايش تلقين‌پذيري مثل وقتي در صحنه‌اي غمگين از فيلم گريه مي‌كنيد.
اگر شماتمركز نداشته‌باشيد و يا نخواهيد تمركز كنيد، هيپنوتيزم نخواهيد شد. مادر جواني كهدر ماه گذشته سزارين او تيتر بسياري از روزنامه‌ها شد، دقايقي قبل از انجام عمل بالبخندي بر لب گفت: به متخصص هيپنوتيزم اطمينان كامل دارم و خوشحالم از اينكه شيرينيمادر شدن را با پيشگامي در روشي تازه تجربه مي‌كنم. او از چهار ماه قبل دوره‌هايمديتيشن و هيپنوتيزم را گذرانده‌بود اما به دليل شرايط نوزاد در ماه آخر دورانبارداري قرار شد، عمل به صورت سزارين انجام شود. اين سزارين بدون بيهوشي، بي‌حسي وبدون استفاده از هيچ نوع دارويي در شرايط عادي و با هوشياري بيمار انجامشد.

هيپنوتيزم و درمان بيماري‌ها
هيپنوتيزمبه‌نوعي تاثير در روان است و در روانشناسي و روانپزشكي و درمان اين بيماري‌هاكاربردهاي فراواني دارد، اما از آنجا كه جسم و روان به يكديگر مرتبط و در رابطه باهم هستند با اين روش حتي مي‌توان در درمان و كاهش برخي از بيماري‌هاي جسمي و حتيكاهش درد هم موفق بود. در واقع با هيپنوتيزم مي‌توان حالت آرامش در روان فرد ايجادكرد و به‌وسيله آن جسم را نيز تحت‌تاثير قرار داد. دكتر افسانه ياراحمدي، پزشكعمومي در اين مورد مي‌گويد: «در حال حاضر در تمام دنيا از هيپنوتيزم براي افزايشقدرت يادگيري و درمان اختلالات عادتي (مانند چاقي) بهره گرفته مي‌شود و براي بيشتربيماران مي‌توان از آن استفاده كرد، البته بايد توجه داشت هيپنوتيزم يك تكنيك استنه درمانگر؛ بنابراين بايد بعد از بررسي جنبه‌هاي مختلف بيماري در كنار ساير روش‌هااز آن كمك گرفت».
با كمك هيپنوتيزم و تاثير در روان بيماران و سپس جسم آنها و باايجاد انگيزه و شور زندگي در آنها نه‌تنها مي‌توان بر بيماري‌هايي مانند آسم، تكررادرار، بيماري‌هاي گوارشي و... فائق آمد بلكه حتي مي‌توان در درمان و يا بهبودزندگي بيماران صعب‌العلاج هم از آن استفاده كرد، به‌طور مثال با بالا بردن روحيهبيماران سرطاني و ايجاد آرامش و لذت از ماه‌ها و روزهاي باقيمانده از عمر آن ها گاهمي‌توان روند پيشرفت بيماري را كندتر كرد.

هيپنوتيزم ممنوع
با وجود تمام مواردياد شده، هرگز نبايد از هيپنوتيزم توقع معجزه داشت، چون اين روش هم محدوديت‌ها وحتي گاه مشكلات خاص خود را دارد. اگر درست استفاده نشود و یا به صورت ناشيانه وتوسط افراد فاقد صلاحيت لازم انجام شود مانند هر روش ديگري خالي از خطر نيست. تلقين‌هاي نامناسب مي‌تواند تاثيرات منفي در زندگي افراد بر جاي بگذارد و حتی باعثسوءاستفاده‌هاي جنسي، فرهنگي و...شود. اگر هيپنوتيزم درست انجام نشود ممكن استعوارضي مانند تپش قلب، لكنت، سردرد، سرگيجه، ترس، ايجاد احساس غم و اندوه و... درفرد ایجاد كند.
هيپنوتيزم در همه افراد نتيجه‌بخش نيست، به‌طور مثال كساني كهاختلالات فكري دارند، نمي‌توانند به درمانگر اعتماد كنند و هيپنوتيزم در مورد آنهابي‌ثمر خواهد بود، در مورد افرادي كه فاقد قدرت تمركز (مانند بيماران عقب‌ماندهذهني) هستند نيز هيپنوتيزم نتيجه‌بخش نخواهد بود اما هيپنوتيزم در چه مواردي اصلاتوصيه نمي‌شود، به‌عقيده صاحب‌نظران استفاده از هيپنوتيزم در بيماراني كه درجاتي ازجنون دارند و كساني كه از افسردگي شديد(ماژور) رنج مي‌برند و همچنين بيماران مبتلابه صرع و وسواس ممنوع است، چون به‌طور مثال ممكن است در بيماران مصروع باعث تشديدبيماري
آنها شود و يا در مبتلايان به وسواس باعث شود آنها حتي نسبت به آدابهيپنوتيزم هم وسواس پيدا كنند. بنابراين به ياد داشته‌باشيد فقط پزشك باصلاحيت حقاستفاده از هيپنوتيزم براي درمان بيماران را دارد...